اردكانى / ذوالفقارى / تركى / مهدى روزبهانى / اكبر روزبهانى
104
مرورى بر تاريخ و مبانى طب سنتى اسلام و ايران ( فارسى )
( عمق ) بايد مورد بررسى قرار گيرد . به همين سبب نبض ساده ( بسيط ) نه نوع است : - سه نوع اندر درازى رگ : دراز ( طويل ) ، كوتاه ( قصير ) ، معتدل - سه نوع اندر پهناى رگ : پهن ( عريض ) ، تنگ ( ضيق ) ، معتدل - سه نوع اندر افراشتگى : برجسته ( مشرف ) ، پست ( منخفض ) ، معتدل انواع نبضى كه از تركيب نبضهاى ساده بدست مىآيند : نبضى كه داراى طول و عرض و عمق زياد است ، نبض عظيم ناميده مىشود . نبض صغير نبضى است كه اين سه بعد در آن كم است . حدّ واسط نبض عظيم و صغير ، نبض معتدل قرار دارد . نبضى كه پهنا و برجستگى زيادى دارد ، نبض ستبر ( غليظ ) ناميده مىشود . نبضى كه پهنا و برجستگى كمى دارد ، به نبض باريك ( دقيق ) موسوم است كه در حدّ واسط آن دو ، نبض معتدل قرار دارد . از نظر تقسيمبندى زمانى ، نبض تيز ( سريع ) نبضى است كه در كمترين مدّت انجام مىگيرد . عكس آن نبض درنگى ( بطئى ) است و حدّ واسط آن دو نبض معتدل است . از نظر مدّت آرامش ، اگر بين دو ضربان زمان كوتاه احساس شود ، آن نبض را دمادم ( متواتر ) مىنامند . مقابل اين نبض ، نبض متفاوت ( متخلخل ) وجود دارد و حدّ واسط آنها معتدل است . * نبض در حالت نظم و بىنظمى دو نوع است : مختلف مرتّب « 1 » و
--> ( 1 ) - Regular - irregular